Działalność nierejestrowa to drobna działalność zarobkowa osób fizycznych, która nie wymaga rejestracji firmy (tj. wpisu do CEIDG).
Działalność nierejestrowana, nawet jeżeli ma wszystkie kluczowe cechy działalności gospodarczej (tj. jest zorganizowana, ma charakter zarobkowy, jest prowadzona w sposób ciągły i we własnym imieniu), wyjątkowo nie jest traktowana jak działalność gospodarcza, o ile uzyskane przychody nie przekroczą w żadnym miesiącu 75% minimalnego wynagrodzenia za pracę.
Działalność nierejestrowaną może prowadzić wyłącznie osoba fizyczna, jeżeli:
» miesięczne przychody (należne z danego miesiąca, wynikające z wystawionych rachunków lub faktur, nawet jeśli faktycznie ich nie otrzymano, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont) z jej działalności nie przekroczą limitu, tj. 75% kwoty minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w danym roku (w 2025 r. to 3499,50 zł) i
» w okresie ostatnich 60 miesięcy nie wykonywała działalności gospodarczej (w tym gdy miała zawieszoną działalność).
Do ustalania przychodu trzeba prowadzić ewidencję sprzedaży. Jeśli osoba prowadząca działalność nierejestrową przekroczy miesięczny limit przychodu, to ma 7 dni na zarejestrowanie działalności gospodarczej w CEIDG.
Inaczej oblicza się przychód dla celów rozliczenia podatkowego. W tym wypadku przychodami z działalności nierejestrowanej będą otrzymane lub pozostawione do dyspozycji pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Przychodem podatkowym z działalności nierejestrowanej są tylko kwoty zapłacone przez klienta za towar lub usługę. Dla celów podatkowych do przychodu nie zalicza się wartości towarów, które zostały zwrócone, ani udzielonych bonifikat i skont.
Działalność nierejestrowana to korzyści – bo nie trzeba:
» zgłaszać działalności w ewidencji przedsiębiorców
– CEIDG, urzędzie skarbowym i GUS (nie trzeba numerów identyfikacyjnych NIP i REGON);
» płacić składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne ani ubezpieczenie zdrowotne z tytułu działalności gospodarczej;
» płacić comiesięcznych (albo kwartalnych) zaliczek na podatek;
» płacić VAT – korzysta się ze zwolnienia podmiotowego (przychody nie przekroczą 200 tys. zł w skali roku), chyba że sprzedaje się towary lub usługi wymagające rejestracji do VAT już od pierwszej sprzedaży;
» prowadzić skomplikowanej księgowości, tylko uproszczoną ewidencję sprzedaży.
Od momentu podjęcia działalności nierejestrowanej prowadzący ma obowiązek:
» prowadzić uproszczoną ewidencję sprzedaży;
» rozliczać przychody z działalności nierejestrowanej (po odliczeniu kosztów) w zeznaniu rocznym PIT-36 wg skali podatkowej;
» przestrzegać praw konsumentów;
» wystawiać faktury lub rachunki na żądanie kupującego;
» przestrzegać praw konsumenta, w tym prawa do odstąpienia w terminie 14 dni od umowy zawartej na odległość i realizować obowiązki związane z reklamacją, zwrotem czy naprawą.
Prowadzący działalność nierejestrowaną nie jest przedsiębiorcą, więc zgodnie z Kodeksem cywilnym zawierane umowy o świadczenie usług stanowią umowy-zlecenia. Od tych umów zleceniodawca odprowadza za niego składki do ZUS.
